Proces evropskih integracija Bosne i Hercegovine obilježen je dugotrajnom stagnacijom uprkos povremenim formalnim pomacima. Od podnošenja zahtjeva za članstvo 2016. godine i sticanja kandidatskog statusa 2022. godine, ključni Klaster 1 – Osnove procesa pristupanja i dalje je područje u kojem BiH pokazuje najmanje reformskog zamaha. Godišnji izvještaji Evropske komisije od 2016. do 2024. dosljedno ponavljaju iste preporuke, ukazujući na političke blokade, fragmentiran institucionalni okvir i sistemske korupcijske rizike.
Na te probleme kontinuirano upozoravaju i alternativni izvještaji Inicijative za monitoring evropskih integracija BiH, koji već gotovo deceniju predstavljaju nezavisno ogledalo procesa. Ti izvještaji dodaju i dimenzije koje Evropska komisija često obrađuje ograničeno, poput socijalnih i ljudskih posljedica stagnacije: diskriminacije manjina, kašnjenja u procesima tranzicijske pravde te sistemskog odsustva politike jednakih mogućnosti. Civilno društvo u tim analizama jasno prepoznaje da stagnacija u evropskim integracijama nije samo administrativni problem, već produžetak političkih i društvenih podjela koje datiraju iz perioda nakon rata.
Izvještaj je izrađen kroz višeslojni analitički pristup koji objedinjuje institucionalnu i društvenu perspektivu procesa evropskih integracija u Bosni i Hercegovini. Izvještaj integriše uvide iz službenih izvještaja Evropske komisije o napretku BiH za period 2016.–2025., alternativnih izvještaja koje je u istom periodu pripremala Inicijativa za monitoring evropskih integracija, te uvide prikupljene kroz konsultativne razgovore sa organizacijama civilnog društva koje prate napredak u oblastima vladavine prava, javne uprave, osnovnih prava, medija, javnih finansija i procesa evropskih integracija.
Autorica: Sanja Ramić
Preuzmite publikaciju na BHS jeziku ovdje.
Preuzmite publikaciju na engleskom jeziku ovdje.
Organizacije koje su doprinijele izradi Izvještaja: Balkanska istraživačka mreža BiH, BH novinari, Centar za istraživačko novinarstvo, Helsinški parlament građana Banja Luka, MyRight – Empowers people with disabilities, ProPeace, Sarajevski otvoreni centar, Transparency International u BiH, Udruženje Kali Sara, Vaša prava BiH, Zašto ne